Matka Boska Wszystkich Narodów z Amsterdamu
Europa · Holandia
Co się stało
W Amsterdamie w Holandii Isje Johanna „Ida” Peerdeman (1905–1996), świecka kobieta urodzona w Alkmaar, która jako dziecko przeprowadziła się do Amsterdamu, wiodła proste życie sekretarki, nie wstępując do zakonu. W latach 1945–1959 twierdziła, że miała serię wizji postaci kobiecej utożsamianej z Maryją Dziewicą, z tytułem „Matki Boskiej Wszystkich Narodów”. Pierwsza ważna wizja związana z tym tytułem miała miejsce 25 marca 1945 roku, w święto Zwiastowania. W sumie było około pięćdziesięciu sześciu wizji. Ida opisywała w nich symboliczne sceny wojen i kryzysów w Kościele i na świecie, a także wezwania do nawrócenia, pokoju i jedności narodów, a także coraz większy nacisk na nowy tytuł maryjny i definicję rzekomego „piątego dogmatu” (Maryja Współodkupicielka, Pośredniczka i Orędowniczka). Wiele szczegółów pochodzi z pamiętników i pism Peerdemana, rozpowszechnianych przez stowarzyszenia religijne; nie są one częścią depozytu wiary i nie cieszą się doktrynalną aprobatą jako objawienie.
Wiadomość
Głoszone są wezwania do nawrócenia, pokuty i pokoju, a także ostrzeżenia przed doktrynalnym zamieszaniem w Kościele i na świecie oraz prośba o nowy dogmat maryjny. Idzie rzekomo dano również modlitwę skierowaną do Jezusa Chrystusa, która miała być odmawiana na całym świecie. Modlitwa ta zawierała problematyczne sformułowanie „która była kiedyś Maryją”, odnoszące się do Maryi Dziewicy. W 2005 roku ówczesna Kongregacja Nauki Wiary zażądała zastąpienia tego fragmentu jednoznacznie ortodoksyjną formułą, taką jak „Najświętsza Maryja Panna”, aby uniknąć nieporozumień dotyczących tożsamości Matki Bożej. Stolica Apostolska była bardzo ostrożna w odniesieniu do tego dogmatycznego twierdzenia i nie zaakceptowała definicji nowego dogmatu opartej na tych wizjach. W swojej szerszej treści wezwania do modlitwy i nawrócenia są zgodne z tym, do czego Kościół zawsze zachęcał.
Sanktuarium lub miejsce dzisiaj
Oryginalny obraz Matki Boskiej Wszystkich Narodów – Dziewicy Maryi stojącej przed krzyżem, nad kulą ziemską, z promieniami rozchodzącymi się z Jej dłoni ku narodom – jest czczony w kaplicy Matki Boskiej Wszystkich Narodów przy Diepenbrockstraat 3, na południe od Amsterdamu, w diecezji Haarlem-Amsterdam. Odprawiane są tam msze święte, adoracja eucharystyczna i odmawiana modlitwa, z udziałem wiernych holenderskich i zagranicznych, pod jurysdykcją biskupa diecezjalnego i zgodnie z dyscypliną liturgiczną Kościoła. Obraz był rozpowszechniany w reprodukcjach w wielu krajach. W kaplicy przechowywane są wota i świadectwa łask przypisywanych temu nabożeństwu; nie ma jednak żadnych wzmianek o oficjalnym uznaniu przez diecezję lub Stolicę Apostolską jakichkolwiek kanonicznie zweryfikowanych cudów związanych z tym nabożeństwem.
Stanowisko Kościoła
Historia dyscyplinarna jest złożona i powinna zostać przedstawiona precyzyjnie, ponieważ wyjaśniły ją najnowsze dokumenty. W 1974 roku ówczesna Kongregacja Nauki Wiary wydała jednomyślny wyrok swoich kardynałów: „constat de non supernaturalitate”, czyli stwierdzono, że objawienia nie mają nadprzyrodzonego pochodzenia; wyrok ten został zatwierdzony przez papieża Pawła VI. 1 maja 1996 roku biskup Haarlemu, biskup Hendrik Bomers, wraz ze swoim biskupem pomocniczym Józefem Puntem, zatwierdzili publiczną cześć Maryi pod tym tytułem, jako kult maryjny, a nie jako uznane objawienie (a nihil obstat al culto). 31 maja 2002 roku biskup Józef Punt, wówczas biskup diecezjalny, wydał osobiste oświadczenie, w którym potwierdził swoje przekonanie o nadprzyrodzonym pochodzeniu objawień; jednakże ten wyrok diecezjalny nie mógł zostać zmieniony ani nie został przez Stolicę Apostolską zaakceptowany. 30 grudnia 2020 roku nowy biskup, ks. prałat Johannes Hendriks, po konsultacji z Dykasterią, wyjaśnił, że tytuł „Pani Wszystkich Narodów” jest teologicznie dopuszczalny, ale nie oznacza to uznania, nawet w sposób dorozumiany, nadprzyrodzonego charakteru zjawisk, powołując się na negatywny osąd zatwierdzony przez Pawła VI. Wreszcie, w 2024 roku Dykasteria Nauki Wiary potwierdziła, że orzeczenie z 1974 roku („constat de non supernaturalitate”) jest negatywne i ostateczne, potwierdzając nieautentyczność domniemanego zjawiska, utrzymując jednocześnie, że tytuł maryjny jest dopuszczalny i że kult Maryi jako „Pani Wszystkich Narodów”, właściwie rozumiany, może być promowany. Warto również pamiętać, że zgodnie z Normami Dykasterii z maja 2024 roku, Kościół, co do zasady, wydaje obecnie roztropne osądy dotyczące duszpasterskiej przydatności kultów, a nie deklaracje o charakterze nadprzyrodzonym.
Roztropność i rozeznanie
Obecną sytuację należy przedstawić jasno: objawienia amsterdamskie nie są uznawane za nadprzyrodzone – negatywny osąd z 1974 roku, potwierdzony w 2024 roku – podczas gdy dozwolone jest oddawanie czci Maryi jako „Matki Boskiej Wszystkich Narodów”, używanie wizerunku i odmawianie modlitwy w poprawionej formie, bez wątpliwego fragmentu i bez łączenia jej z nadprzyrodzonym charakterem objawień lub z nowym dogmatem. Pozytywne orzeczenie biskupa Punta (2002) należy obecnie odczytywać jako odizolowany osąd diecezjalny, późniejszy i niepotwierdzony przez Rzym, uściślony notą biskupa Hendriksa (2020) oraz oświadczeniem Dykasterii (2024). Pisma Peerdemana nie są częścią depozytu wiary; domniemane prorocze spełnienia i świadectwa łask należą do prywatnej pobożności i nie zostały uznane kanonicznie. Definicja nowego dogmatu maryjnego należy wyłącznie do Magisterium, które go nie przyjęło. Dlatego ważne jest, aby praktykować pobożność maryjną, nie traktując orędzi jako absolutnych ani nie uznając ich za pewne objawienie Boże. Istotne elementy – modlitwa, sakramenty i różaniec – są zawsze dobre i nie wymagają od Kościoła wypowiadania się w sprawach nadzwyczajnych.
Połącz z Różańcem
Zaproszenie do modlitwy i pokój, jaki niesie ze sobą to nabożeństwo, można najlepiej przeżyć poprzez Różaniec, modlitwę maryjną zawsze zalecaną przez Kościół, która prowadzi nas wraz z Maryją do kontemplacji oblicza Chrystusa, bez potrzeby polegania na czymś nadzwyczajnym lub na tym, czego Kościół nie rozpoznał.